نشریه الکترونیکی گفتمان دینی

پاسخ: در مورد سرّ اين كه چرا تسبيحات اربعه در نماز آهسته خوانده مي شود باید به دو نكته اشاره نمود:

1) همان گونه كه خواندن نماز امري تعبدي است كيفيت و چگونگي خواندن آن هم امري تعبدي است و مواردي كه با استناد به روايات و يا با تأمّل در لطايف عبادات گفته مي شود بيان كننده ی دليل تمام آن نيست...

2) در مورد سرّ آهسته خواندن ذکر تسبیحات اربعه در رکعت سوم و چهارم می توان به این مطلب اشاره کرد که؛ نماز از مجموعه اذکار تشکیل شده است که نوعی عبودیت و معاشقه با ذات خداوند متعال است و اصل در آن این است که به صورت پنهانی باشد تا از شائبه ی ریا به دور باشد ضمن آن که زمینه ی تفکر با ذکر آهسته، فراهم تر خواهد بود. همین نکات به گونه ی لطیفی در آیه ی 205 سوره ی مبارکه ی اعراف تذکر داده شده است: « وَ اذْكُرْ رَبَّكَ في‏ نَفْسِكَ تَضَرُّعاً وَ خَیفَة ً وَ دُونَ الْجَهْرِ مِنَ الْقَوْلِ بِالْغُدُوِّ وَ الْآصالِ وَ لا تَكُنْ مِنَ الْغافِلينَ»؛ « پروردگارت را در دل خود، از روى تضرع و خوف، آهسته و آرام، صبح گاهان و شام گاهان، ياد كن و از غافلان مباش.» آیه ی شریفه، ضمن دعوت به ذکر آرام و آهسته، در آخر آیه متذکر می شود که این نحو ذکر باعث می شود که جزو غافلین نباشیم. علاوه بر این حضرت امام صادق (علیه السلام) نسبت فضیلت بین ذکر آرام و ذکر بلند را مانند صدقه ی پنهانی نسبت به صدقه ی آشکارا می دانند. چرا که صدقه ی پنهانی به خاطر آن که از شائبه ی ریا و غرور دورتر است بسیار پسندیده تر از صدقه ی آشکار است.»[1]

در موقع سجده باید هفت عضو از بدن که شامل نوک انگشتان دو پا، دو زانو، دو کف دست، صورت (پیشانی و ترجیحاً بینی) است باید با زمین تماس داشته باشد و در صورتی که از روی سهو تماس یکی از این اعضا با زمین قطع شود نماز صحیح است ولی اگر عمدی باشد، نماز باطل است.